جوایز نوبل در سال 1998

جوایز نوبل در سال 1998 به افراد زیر تعلق گرفت

جایزه صلح به

 جان هوم رهبر حزب کاتولیک، و دیوید تریمبله رهبر حزب پروتستان ایرلند شمالی

جایزه ادبی به

 نویسنده پرتغالی خوزه ساراماگو

جایزه پزشکی به

 سه امریکائی بنامهای فرچگوتو، ایگنارو، و فریدمراد

جایزه در رشته فیزیک

 به سه پروفسور بنامهای لولین از امریکا، استرورمر از آلمان که پروفسور دانشگاه هاروارد امریکاست، و بالاخره دانیل چوی متولد چین و پروفسور در امریکا از سال 1982

در رشته اقتصاد

 به آمارتی یاسن از هند. آمارتی اولین آسیائی است که موفق به گرفتن این جایزه میشود

آمارتی جایزه اش را بخاطر تلاش وی برای تجزیه و تحلیل از رفاه اقتصادی دریافت میکند. او همچنین توانسته است با شیوه های نوین به توصیف و تحلیل فقر در جهان همت گمارد

آمارتی در سال 1933 در بنگال هندوستان چشم به جهان گشود. در سال 1959 موفق به اخذ درجه دکترا در رشته اقتصاد از دانشگاه کمبریج انگلستان گردید. آمارتی از سال 1959 تاکنون بعنوان پروفسور در رشته اقتصاد در دانشگاههای معتبر انگلستان، هندوستان و امریکا به تدریس مشغول بوده است

جایزه صلح نوبل

جان هوم 61 ساله رهبر حزب کاتولیکی ایرلند شمالی و دیوید تریمبله 54 ساله رهبر حزب پروتستانی ایرلند شمالی بخاطر تلاششان برای ایجاد صلح در ایرلند شمالی، حایزه صلح سال 1998 را از آن خود کردند

مبلغ جایزه هفت میلیون کرون نروژ میباشد که از طرف کمیته نوبل نروژ در روز دهم دسامبر 1998 به آن دو پرداخت خواهد شد

برندگان جایزه ضمن سپاس از کمیته صلح نوبل نروژ، این جایزه را جایزه ای برای صلح، برسمیت شناختن صلح در ایرلند، ارزش گذاردن به تلاش صلح جویان و جایزه ای به مردم ایرلند و تمامی نیروهای درگیر تلقی کردند

درجریان مبارزات سی ساله ایرلندیها، تعداد سه هزار و پانصد نفر جان خود را از دست داده اند

تونی بلر نخست وزیر انگلیس این جایزه را حق واقعی این دو نامید

بیل کلینتون رئیس جمهور امریکا ضمن محق خواندن این امر، اعلام کرد که نام یک نفر دیگر در این میان خالی است و آن گری آدامس رهبر حزب شین فین میباشد

پروفسور نروژی در رشته علوم سیاسی و ایرلند شناس، نیز با عقیده کلینتون موافق بوده و او میگوید که نادیده انگاشتن گری آدامس به منزله سیلی بر صورت کاتولیک های اقلیت ایرلند شمالی است، و این کار نشان میدهد که کمیته نوبل نروژ از عمق ماجراهای ایرلند اطلاع دقیق و کافی ندارند

جایزه نوبل در ادبیات

امسال یک نویسنده پرتغالی و برای اولین بار از کشور پرتغال موفق به دریافت جایزه ادبی نوبل از کمیته سوئدی گردید

خوزه ساراماگو بسادگی رابطه خود را با نویسندگان کتابهایش تنظیم میکند. او از جمله چنین مینویسد

یه لحظه همین جا بنشین، لحظه ای درنگ کن، چون میخوام برات چیزی را تعریف کنم...

ساراماگو را یک داستانسرای تاریخی و یک تاریخ گویا ذکر کرده اند

او تاریخ را در داستانهایش با قدرت فانتزی و با تنوع شیرینی به تصویر میکشد. او به تاریخ نگاهی نوین دارد. و او زمان حال و آینده را چشم انداز نوینی میبخشد

بیشتر رومانهای تاریخی ساراماگو مربوط به قرن هفدهم میلادی است که کلیسا قدرت زیادی داشت. او در رومانهایش نشان میدهد که زندگی کوتاه است و هیچ چیز ابدی نیست

ساراماگو دیدگاه کمونیستی دارد ولی هرگز آدم دگمی نبوده است

ساراماگو در نوامبر سال 1922 میلادی در شمال لیسبوآ بدنیا آمد. بخاطر فقر خانواده از ادامه تحصیل دست کشیده، و به کار کردن پرداخت. تا سن پنجاه سالگی در شغل های مختلف و سخت به کار مشغول بوده است

از سن پنجاه سالگی شروع به نوشتن و خبرنگاری و ترجمه آثار نویسندگان مختلف به زبان پرتغالی کرد

او بغیر از نوشتن رومان های تاریخی به کار نوشتن شعر و نمایشنامه نیز میپردازد

ساراماگو در رومانهایش نشان میدهد که خدا و شیطان درمورد مشکلات مربوط به جهان باهم مذاکره میکنند، و عیس مسیح خود را کنار کشیده و حتی گاها خدا را به مبارزه دعوت میکند

ساراماگو از کلام بعنوان تنها وجود واقعی و نابودناشدنی نام میبرد. او میگوید که کلام تنها چیزی است که باقی است و انسان چیز فانی است

جایزه پارسال ادبی نوبل را نمایشنامه نویس ایتالیائی داریوفو گرفت

ساراماگو اولین پرتغالی است که به این افتخار نائل شد

تاکنون دوازده نویسنده فرانسوی، ده امریکائی، هشت انگلیسی و شش سوئدی موفق به دریافت این جایزه شده اند. نویسندگان دیگری نیز از سایر نقاط جهان به دریافت این جایزه موفق شده اند، ولی بیشترین سهم را اروپا برده است. نجیب محفوظ از نویسندگان عرب و ناظم حکمت نویسنده ترک هم به این افتخار نائل شده اند

از کشورمان ایران هم بزرگانی چون احمد شاملو کاندیدای این جایزه بوده اند، ولی متأسفانه تاکنون کشور ما از این افتخار نصیبی نبرده است

مبلغ این جایزه هم درحدود هفت میلیون کرون میباشد

صالح موسوی

منتشر شده در ماهنامه خانواده، چاپ نروژ،آبان 1377

نوشته های من